Krzywe Koło
Nazwa ulicy pochodzi od kształtu jaki przybrała biegnąc wzdłuż murów obronnych. Od północno-wschodniego narożnika Rynku idzie na północ, załamuje się pod kątem prostym i skręca na zachód w kierunku Nowomiejskiej. Nazwa pozostała niezmieniona przez ponad 6 wieków - jej łacińska nazwa to Curva Rotae. W latach 1460- 1500 było tu 19 właścicieli i tyleż działek.
W XV i początkach XVI w. była tu zabudowa drewniana. Oprócz domów mieszkalnych były tu dwie słodownie oraz ogród (przy Nowomiejskiej). Główne zawody mieszkańców w tym czasie (początek XVI w) to: aptekarz, rzemieślnicy różnych zawodów i złotnicy. W 1607 r. pożar zniszczył większość domów Krzywego Koła, odbudowa następowała w stylu skromnego renesansu i wczesnego baroku. Pod numerem 12/187 widniała tablica erekcyjna domu Gizów z datą budowy 1631. Pod numerem 6/184 przez ok. 200 lat (od czasów Zygmunta III) znajdowała się szkoła dla sierot bractwa św. Benona. W połowie XVII w. na tej ulicy mieścił się zajazd wozów pocztowych (poczta zarządzana była przez rodzinę Montelupich.) Na początku XVIII w. wybudowana pod numerem 16 kamieniczkę o wyróżniającej się elewacji, wobec skromnej architektury ulicy. W tym czasie kamieniczki były już murowane z wyjątkiem częściowo drewnianej zabudowy pod nr. 20. Były tu też drewniane stajnie i drwalnie. Większość mieszkańców w XVIII w. to czeladnicy, parobki, drobni handlarze, a także drukarze. W 1776 Engel prowadził pierwszą w Warszawie drukarnię nut, potem działały drukarnie Dąbrowskiego, Zawadzkiego i Rakoczego. Ok 1790 roku ulicę zamieszkiwało już prawie 600 mieszkańców z czego 1/4 szlachty, 30 urzędników z rodzinami, kilku wojskowych, nauczyciele. Ulica posiadała dwie traktiernie, była też siedzibą muzyków (7-miu) wśród nich Jan Stefani, kapelmistrz i autor muzyki do "Krakowiaków i Górali". Mieszkał tu także Lebrun, rzeźbiarz królewski autor posągów w Łazienkach i Zamku.
W XV i początkach XVI w. była tu zabudowa drewniana. Oprócz domów mieszkalnych były tu dwie słodownie oraz ogród (przy Nowomiejskiej). Główne zawody mieszkańców w tym czasie (początek XVI w) to: aptekarz, rzemieślnicy różnych zawodów i złotnicy. W 1607 r. pożar zniszczył większość domów Krzywego Koła, odbudowa następowała w stylu skromnego renesansu i wczesnego baroku. Pod numerem 12/187 widniała tablica erekcyjna domu Gizów z datą budowy 1631. Pod numerem 6/184 przez ok. 200 lat (od czasów Zygmunta III) znajdowała się szkoła dla sierot bractwa św. Benona. W połowie XVII w. na tej ulicy mieścił się zajazd wozów pocztowych (poczta zarządzana była przez rodzinę Montelupich.) Na początku XVIII w. wybudowana pod numerem 16 kamieniczkę o wyróżniającej się elewacji, wobec skromnej architektury ulicy. W tym czasie kamieniczki były już murowane z wyjątkiem częściowo drewnianej zabudowy pod nr. 20. Były tu też drewniane stajnie i drwalnie. Większość mieszkańców w XVIII w. to czeladnicy, parobki, drobni handlarze, a także drukarze. W 1776 Engel prowadził pierwszą w Warszawie drukarnię nut, potem działały drukarnie Dąbrowskiego, Zawadzkiego i Rakoczego. Ok 1790 roku ulicę zamieszkiwało już prawie 600 mieszkańców z czego 1/4 szlachty, 30 urzędników z rodzinami, kilku wojskowych, nauczyciele. Ulica posiadała dwie traktiernie, była też siedzibą muzyków (7-miu) wśród nich Jan Stefani, kapelmistrz i autor muzyki do "Krakowiaków i Górali". Mieszkał tu także Lebrun, rzeźbiarz królewski autor posągów w Łazienkach i Zamku.
Krzywe Koło 1 - 9
Krzywe Koło 1 - kamienica Tomasza Haura (Haurowska) hip. 56.
Kamienica na zdjęciu to część lewa (od latarni do białej kamienicy przy Rynku).
Kamienica Haurowska, Aurowska. Pierwotnie środkowa część narożnej parceli rynkowej (Rynek St. Miasta nr 28), mieszcząca już w w. XIV drewnianą zabudowę gospodarczą (odkryte ślady budynku gospodarczego i piwnicy). 1566 wzmiankowany browar Jana Baryczki, właściciela sąsiedniej posesji Rynek nr 30 (potwierdzeniem wspólnej własności podwórek obu posesji odkryta beczka-zbiornik na wodę z w. XVI na granicy działek). Kamienica zbudowana w końcu w. XVI przez nowego właściciela Tomasza Haura (Hahur, Aur). 1605 trzykondygnacjowa, w złym stanie. 1659 jako właściciel wymieniony Stanisław Falkiewicz, który scalił posesje Rynek nr 28, Krzywe Koło nr 1 i nr 3. Około 1643 wzniósł on na miejscu zniszczonej kamienicy Haura oficynę związaną architektonicznie z kamienicą rynkową, która przez ok. 100 lat pozostawała w posiadaniu Falkiewiczów, od ok. 1743 do początku w. XIX Witthoffów (później miewała niekiedy innych właścicieli niż dom rynkowy). 1743 trzykondygnacjowa, czteroosiowa. Przebudowywana zapewne w. XIX.
W 1944 całkowicie wypalona, ocalały piwnice ze sklepieniami, elewacja od strony ulicy, częściowo sklepienia nad parterem. Po rozebraniu do fundamentów odbudowana 1954-55 wg proj. Stanisława Żaryna; zachowano jedynie bryłę budynku, układ parteru i elewację od ulicy wg stanu sprzed 1944 (zachowującego wygląd z w. XVII), nie odtworzono klatki schodowej (wspólna z kamienicą nr 3). - Trzykondygnacjowa z mieszkalnym poddaszem. Wewnątrz, na parterze trakt pomieszczeń wzdłuż sklepionego korytarza biegnącego od strony podwórza (w przedłużeniu sieni kamienicy Rynek nr 28). Fasada pięcioosiowa, rozczłonkowana gzymsami kordonowymi pod oknami pięter; okna w profilowanych opaskach na I p. z gzymsami nadokiennymi; w parterze kamienny, prostokątny portal, obecnie zamurowany. Dach czterospadowy z wystawkami.
W 1944 całkowicie wypalona, ocalały piwnice ze sklepieniami, elewacja od strony ulicy, częściowo sklepienia nad parterem. Po rozebraniu do fundamentów odbudowana 1954-55 wg proj. Stanisława Żaryna; zachowano jedynie bryłę budynku, układ parteru i elewację od ulicy wg stanu sprzed 1944 (zachowującego wygląd z w. XVII), nie odtworzono klatki schodowej (wspólna z kamienicą nr 3). - Trzykondygnacjowa z mieszkalnym poddaszem. Wewnątrz, na parterze trakt pomieszczeń wzdłuż sklepionego korytarza biegnącego od strony podwórza (w przedłużeniu sieni kamienicy Rynek nr 28). Fasada pięcioosiowa, rozczłonkowana gzymsami kordonowymi pod oknami pięter; okna w profilowanych opaskach na I p. z gzymsami nadokiennymi; w parterze kamienny, prostokątny portal, obecnie zamurowany. Dach czterospadowy z wystawkami.
Krzywe Koło nr 3, hip. 198.
Wejście narożne prowadzi do restauracji indonezyjskiej "Sambal" tel, 512 713 312
Pierwotnie tylna część parceli rynkowej nr 28. Przed 1516 dom drewniany, którego właścicielem Jan Nogay. Od 1534 przez około sto lat własność Mińskich, a następnie, po 1628, Falkiewiczów, którzy ponownie połączyli całą parcelę (Rynek St. Miasta nr 28, Krzywe Koło nr 1 i 3); w rękach ich spadkobierców przez ponad sto lat; 1669 dom wymieniony jako "zgorzały i pusty". Odbudowany, 1743 dwukondygnacjowy, sześcioosiowy, własność Krzyżanowskiego. Przed 1784 wzniesiona kamienica, w tym czasie własność Grzybińskich. 1790 trzykondygnacjowa z mieszkalnym poddaszem. W w. XIX (po 1836) przebudowa lub wzniesienie na nowo po rozbiórce poprzedniej; powstała kamienica narożna o klasycystycznym charakterze, czterokondygnacjowa ze ściętym narożnikiem.
Po 1944 pozostały tylko resztki murów piwnicznych i fragment fasady przyległy do kamienicy nr 1. Odbudowana 1953-54 wg proj. Stanisława Żaryna, w nowej formie (obniżona o jedno piętro, zachowana jedynie liczba osi).
Po 1944 pozostały tylko resztki murów piwnicznych i fragment fasady przyległy do kamienicy nr 1. Odbudowana 1953-54 wg proj. Stanisława Żaryna, w nowej formie (obniżona o jedno piętro, zachowana jedynie liczba osi).
Krzywe Koło nr 5, hip. 197
Pierwotnie tylna część parceli rynkowej nr 28. Przed 1516 dom drewniany, którego właścicielem Jan Nogay. Od 1534 przez około sto lat własność Mińskich, a następnie, po 1628, Falkiewiczów, którzy ponownie połączyli całą parcelę (Rynek St. Miasta nr 28, Krzywe Koło nr 1 i 3); w rękach ich spadkobierców przez ponad sto lat; 1669 dom wymieniony jako "zgorzały i pusty". Odbudowany, 1743 dwukondygnacjowy, sześcioosiowy, własność Krzyżanowskiego. Przed 1784 wzniesiona kamienica, w tym czasie własność Grzybińskich. 1790 trzykondygnacjowa z mieszkalnym poddaszem. W w. XIX (po 1836) przebudowa lub wzniesienie na nowo po rozbiórce poprzedniej; powstała kamienica narożna o klasycystycznym charakterze, czterokondygnacjowa ze ściętym narożnikiem.
Po 1944 pozostały tylko resztki murów piwnicznych i fragment fasady przyległy do kamienicy nr 1. Odbudowana 1953-54 wg proj. Stanisława Żaryna, w nowej formie (obniżona o jedno piętro, zachowana jedynie liczba osi).
Po 1944 pozostały tylko resztki murów piwnicznych i fragment fasady przyległy do kamienicy nr 1. Odbudowana 1953-54 wg proj. Stanisława Żaryna, w nowej formie (obniżona o jedno piętro, zachowana jedynie liczba osi).
Krzywe Koło nr 7, hip. 54
Tylna część działki rynkowej, z którą stanowiła całość i pozostawała w rękach tych samych właścicieli (zob. Rynek St. Miasta nr 32). 1460-61 wzmiankowany browar Gurczewskiego. Dom murowany wzniesiony zapewne w pierwszej połowie w. XVI przez Baryczków, jako niepodpiwniczony, dwukondygnacjowy budynek gospodarczy, z przejazdem w przyziemiu i skromną dekoracją późnogotycką. Mimo późniejszych przekształceń i zniszczeń, do dziś najlepiej zachowana na Starym Mieście oficyna z w. XVI. 1576-77 na działce nadal funkcjonował browar. Budynek przebudowany w pierwszej połowie w. XVII. Na początku w. XVIII nadbudowany i przekształcony, 1743 czterokondygnacjowy, trzyosiowy. Zapewne w. XVIII lub początkach w. XIX wybudowana przylegająca do niego od podwórza podłużna oficyna połączona gankiem z kamienicą rynkową. Od 1911 własność TOnZP, 1925 rozpoczęto gruntowny remont, 1937 budynek zakupiony przez Gminę m. st. Warszawy z przeznaczeniem na Muzeum Dawnej Warszawy, 1938 rozpoczęto prace adaptacyjne. Po wypaleniu 1944 zachowane elewacje wraz z portalem i ceglanym fryzem od strony Krzywego Koła, ściany konstrukcyjne, sklepienia nad parterem i częściowo nad pierwszym piętrem, zewnętrzne schody w oficynie.
1952-57 odbudowa wg proj. Stanisława Żaryna, z przeznaczeniem na Archiwum m. st. Warszawy (wraz z budynkami Krzywe Koło nr 9 i Nowomiejska nr 12), w nawiązaniu do stanu sprzed 1944, zachowującego elementy kolejnych przebudów. Budynek czterokondygnacjowy, niepodpiwniczony, jednotraktowy, z fragmentami gotyckimi z pierwszej połowy w. XVI w ścianie frontowej i obu bocznych. Na parterze sklepiona kolebkowo brama przejazdowa i obok izba ze sklepieniem kolebkowym z lunetami. Na I p. jedno pomieszczenie sklepione kolebką z lunetami; na jego ścianie od strony kamienicy nr 9 gotycka wnęka z dwoma łukami z nietynkowanej cegły, wspartymi na kamiennym kroksztynie. Fasada trzyosiowa. W przyziemiu po lewej kamienny, boniowany portal bramy, o spłaszczonym łuku z zaznaczonym kluczem, zwieńczonym kulą na cokole, zapewne z początków w. XVII. Powyżej na długości dwóch osi gotycki wgłębny fryz z wysuniętymi cegłami tworzącymi motyw litery T. Okna pięter rozmieszczone nierównomiernie: po jednym na każdym piętrze nad bramą, po dwa w pozostałej części; na I p. gzymsy nadokienne. Najwyższa kondygnacja ujęta w profilowane gzymsy. - Oficyna na planie wydłużonego prostokąta, pięcioosiowa, z zewnętrzną klatką schodową z pocz. w. XX. Oficynę łączy z kamienicą rynkową ganek rozgraniczający podwórza posesji Krzywe Koło nr 7 i 9; dwupiętrowy, od strony nr 7 dwuosiowy z przyziemiem otwartym 1938-39 dwustronnie dwiema arkadami.
Krzywe Koło 7 to siedziba Archiwum Państwowego m. st. Warszawy - tel. 22 635 92 42 (43)
.
Krzywe Koło nr 9, hip. 53
Pierwotnie oficyna posesji rynkowej nr 34, nie zawsze stanowiła wspólną własność z domem frontowym. 1576 pierwsza wzmianka o budynku murowanym wzniesionym przez Gralewskich (od 1528 właścicieli). 1609-29 należał do Jakuba Schlichtynga, ławnika i rajcy; za jego czasów przebudowa, w wyniku której budynek jednotraktowy z bramą przejazdową (być może powtórzony układ poprzedniego budynku). Przed połową w. XVII w rękach Kleinpoldtów (Małopolskich), właścicieli kamienicy rynkowej; od tego czasu posesja nierozdzielna. 1743 trzykondygnacjowy, trzyosiowy. W nie znanym bliżej czasie zbudowano między kamienicą rynkową a domem tylnym poprzeczną oficynę środkową (potwierdzoną 1790). 1938 rozpoczęto całkowitą przebudowę na użytek Muzeum Dawnej Warszawy, zakończoną w stanie surowym 1939. Parter pozostawiono w nie naruszonym stanie; od strony podwórza dobudowano nową część na miejscu dawnej oficyny środkowej (rozebranej 1936-38 z powodu zagrożenia) oraz podwóreczka pomiędzy oficynami.
Po 1944 zachowane mury, sklepienia, stropy, portale (bramny i we wnętrzu na parterze), częściowo zniszczony szkielet żelbetowy i płyty stropowe.
Po 1944 zachowane mury, sklepienia, stropy, portale (bramny i we wnętrzu na parterze), częściowo zniszczony szkielet żelbetowy i płyty stropowe.
Odbudowana 1948-55, wg proj. Stanisława Żaryna, z przeznaczeniem na Archiwum m. st. Warszawy (wraz z budynkami Krzywe Koło nr 7 i Nowomiejska nr 12).
W stosunku do projektu sprzed 1939 wprowadzono nieliczne zmiany: inne okna od podwórza, nowy świetlik w dachu, zaprojektowano na nowo wnętrze czytelni na drugim piętrze, hall i klatkę schodową. - Budynek trzykondygnacjowy. Wnętrza na piętrach nowo projektowane. Fasada trzyosiowa. W parterze, wydzielonym gzymsem, po lewej brama z kamiennym, boniowanym portalem o spłaszczonym łuku, z kluczem zwieńczonym kulą.
W stosunku do projektu sprzed 1939 wprowadzono nieliczne zmiany: inne okna od podwórza, nowy świetlik w dachu, zaprojektowano na nowo wnętrze czytelni na drugim piętrze, hall i klatkę schodową. - Budynek trzykondygnacjowy. Wnętrza na piętrach nowo projektowane. Fasada trzyosiowa. W parterze, wydzielonym gzymsem, po lewej brama z kamiennym, boniowanym portalem o spłaszczonym łuku, z kluczem zwieńczonym kulą.
Krzywe Koło 2 - 30
Krzywe Koło nr 2, nr hip. 181/182, kamienica Rogozińska
Powstała z połączenia dwóch kamienic.
Kamienica Prawa (nr hip. 181) narożna ul. Kamienne Schodki.
Do połowy XVII w. dom drewniany. Od 1519 r. własność Andrzeja Błaszkowicza, od 1545 stolarza Macieja Sierzchuli. W tym czasie istniała zabudowa w głębi działki: dom, 1545 Jakuba Folwarskiego, a w końcu stulecia stolarza Szymona, oraz stajnia, wzmiankowana w poł. w. XVII. Kamienica zbudowana w połowie XVII w. prawdopodobnie przez Popiela. 1655-1705 należała do wójta staromiejskiego Staniewicza i jego spadkobierców, później do Boguszewskich, przed 1784 przeszła w posiadanie majora, instygatora Rogozińskiego. W 1776 mieściła się tu pierwsza sztycharnia nut Jana Engla, muzyka i kompozytora.
Kamienica - Lewa (nr hip. 182). 1498 dom Pawła ślusarza, później m.i. od 1519 Pawła Chojki, a w poł. w. XVI Jakuba Bussera, nożownika. Kamienica wzniesiona w w. XVI jako budynek jednotraktowy. W końcu w. XVI i na pocz. w. XVII własność Stefana Jerzykowskiego, potem krawca Szymona Zawadzkiego, następnie Bystrzyckiej.
W końcu w. XVII powiększona o tylny trakt i przebudowana; w wyniku tego trzyosiowa, trzykondygnacjowa. 1743-54 własność Skarzewskich, 1784 konfraternii młodzieńców kondycji kupieckiej. Po 1784 podobnie jak posesja sąsiednia w posiadaniu Rogozińskiego, odtąd obie w rękach jednego właściciela, zapewne też przez niego przebudowane 1790 (co upamiętniał nie istniejący napis wewnątrz domu), nadbudowane do czterech kondygnacji, otrzymały wspólną fasadę.
Kamienica Prawa (nr hip. 181) narożna ul. Kamienne Schodki.
Do połowy XVII w. dom drewniany. Od 1519 r. własność Andrzeja Błaszkowicza, od 1545 stolarza Macieja Sierzchuli. W tym czasie istniała zabudowa w głębi działki: dom, 1545 Jakuba Folwarskiego, a w końcu stulecia stolarza Szymona, oraz stajnia, wzmiankowana w poł. w. XVII. Kamienica zbudowana w połowie XVII w. prawdopodobnie przez Popiela. 1655-1705 należała do wójta staromiejskiego Staniewicza i jego spadkobierców, później do Boguszewskich, przed 1784 przeszła w posiadanie majora, instygatora Rogozińskiego. W 1776 mieściła się tu pierwsza sztycharnia nut Jana Engla, muzyka i kompozytora.
Kamienica - Lewa (nr hip. 182). 1498 dom Pawła ślusarza, później m.i. od 1519 Pawła Chojki, a w poł. w. XVI Jakuba Bussera, nożownika. Kamienica wzniesiona w w. XVI jako budynek jednotraktowy. W końcu w. XVI i na pocz. w. XVII własność Stefana Jerzykowskiego, potem krawca Szymona Zawadzkiego, następnie Bystrzyckiej.
W końcu w. XVII powiększona o tylny trakt i przebudowana; w wyniku tego trzyosiowa, trzykondygnacjowa. 1743-54 własność Skarzewskich, 1784 konfraternii młodzieńców kondycji kupieckiej. Po 1784 podobnie jak posesja sąsiednia w posiadaniu Rogozińskiego, odtąd obie w rękach jednego właściciela, zapewne też przez niego przebudowane 1790 (co upamiętniał nie istniejący napis wewnątrz domu), nadbudowane do czterech kondygnacji, otrzymały wspólną fasadę.
Zapewne w. XIX nadbudowana o piątą kondygnację. W 1819-21 własność Jordanów, 1844-78 Fryderyka Łosia, 1880 Rybasiewiczów, 1887-1915 Koniewiczów, 1930 Wiktora Sommera.
Ze zniszczeń 1944 ocalała fasada. Odbudowana po rozebraniu do piwnic 1953 wg proj. Jana Dąbrowskiego, bez zabudowy tylnej, w nawiązaniu do stanu sprzed zniszczenia, z obniżeniem o jedną kondygnację i zmianą dachu. Kamienica czterokondygnacjowa z fasadą klasycystyczna, czteroosiowa.
Ze zniszczeń 1944 ocalała fasada. Odbudowana po rozebraniu do piwnic 1953 wg proj. Jana Dąbrowskiego, bez zabudowy tylnej, w nawiązaniu do stanu sprzed zniszczenia, z obniżeniem o jedną kondygnację i zmianą dachu. Kamienica czterokondygnacjowa z fasadą klasycystyczna, czteroosiowa.
Krzywe Koło nr 4, hip. 183
Pierwotnie dom drewniany, wzmiankowany 1499-1669. W w. XV-XVI własność kramarzy i rzemieślników, m.i. w pierwszej połowie w. XVI rodziny Długoszów, w drugiej połowie w. XVI Macieja Maliny, stolarza, w w. XVII kupców, 1669 Jana Gomera, ławnika.
Kamienica wzniesiona zapewne w końcu w. XVII wzmiankowana 1705, kiedy należała do Janickich. 1743 trzyosiowa, trzykondygnacjowa, w posiadaniu Wilhelma Porna, krawca, gminnego staromiejskiego, 1754 jego żony Agaty, następnie w końcu XVIII w. rodziny Szyllerów. W. XIX-XX gruntowne przekształcenia fasady i częste zmiany właścicieli m.i.: 1865-78 Święcki, 1880-9 Grodziccy, 1907-15 Rafał Berliner.
Zniszczona 1944, zachowana jedynie fasada. Odbudowana 1953, po rozebraniu do piwnic, wg proj. Jana Dąbrowskiego, w nawiązaniu do stanu sprzed zniszczenia (zachowującego wygląd z przebudowy ok. 1920), bez tylnej zabudowy działki. Trzykondygnacjowa, trzyosiowa. Piwnice z końca w. XVII. Układ wnętrz nadziemnych zmieniony (dostępne przez klatkę schodową w kamienicy nr 2). W przyziemiu fasady z prawej strony rekonstruowany portal kamienny, ze zwornikiem i kulą, obok okno w kamiennej, nowej opasce.
Kamienica wzniesiona zapewne w końcu w. XVII wzmiankowana 1705, kiedy należała do Janickich. 1743 trzyosiowa, trzykondygnacjowa, w posiadaniu Wilhelma Porna, krawca, gminnego staromiejskiego, 1754 jego żony Agaty, następnie w końcu XVIII w. rodziny Szyllerów. W. XIX-XX gruntowne przekształcenia fasady i częste zmiany właścicieli m.i.: 1865-78 Święcki, 1880-9 Grodziccy, 1907-15 Rafał Berliner.
Zniszczona 1944, zachowana jedynie fasada. Odbudowana 1953, po rozebraniu do piwnic, wg proj. Jana Dąbrowskiego, w nawiązaniu do stanu sprzed zniszczenia (zachowującego wygląd z przebudowy ok. 1920), bez tylnej zabudowy działki. Trzykondygnacjowa, trzyosiowa. Piwnice z końca w. XVII. Układ wnętrz nadziemnych zmieniony (dostępne przez klatkę schodową w kamienicy nr 2). W przyziemiu fasady z prawej strony rekonstruowany portal kamienny, ze zwornikiem i kulą, obok okno w kamiennej, nowej opasce.
Krzywe Koło nr 6, hip. 184, kamienica Bractwa Niemieckiego, Benońska.
6
6a
Krzywe Koło 6, 6A - Cristal Apartament Old Town tel.22 465 91 35
Krzywe Koło nr 8, hip, 185 - kamienica Jakuba Narzymskiego
W końcu wieku XV dom drewniany Jana Perdołka, 1516 sprzedany Jakubowi Kuźmie, w połowie XVI w. kuśnierzowi Janowi Falkiewiczowi (Falkowiczowi). W XVI w. wzniesiona kamienica, wówczas zapewne jednotraktowa (zasięg wątków gotyckich w piwnicy). Od 1595 w posiadaniu Wojciecha Czucha, następnie 1620 Jana Raczka. Ok. 1654 gruntownie przebudowana na trzytraktową, w związku z czym libertowana; należała do Ochmana. Wkrótce potem własność Jakuba Chronowskiego, pisarza skarbu koronnego, w pierwszej połowie XVIII w. wojewody pomorskiego Jakuba Floriana Narzymskiego; wówczas czterokondygnacjowa. 1754 należała do skarbu koronnego (zajęta za długi?), 1784-97 ponownie własność Narzymskich. Od 1805 mieściła drukarnię Wiktora Dąbrowskiego, potem jego syna Stanisława, właścicieli kamienicy do 1826. Od połowy w. XIX do ostatniej wojny własność Mrozińskich.
Zniszczona w 1944 r. do połowy parteru. Odbudowana 1955 wg proj. Stefana Krasińskiego, nowo projektowana, bez oficyn, przy utrzymaniu liczby kondygnacji i osi oraz charakteru obramień okiennych sprzed zniszczenia.
Zniszczona w 1944 r. do połowy parteru. Odbudowana 1955 wg proj. Stefana Krasińskiego, nowo projektowana, bez oficyn, przy utrzymaniu liczby kondygnacji i osi oraz charakteru obramień okiennych sprzed zniszczenia.
W kamienicy znajduje się Centrum Genetyki GenLab tel. 533295679
a także: Dietoterapia Katarzyna Kowalcze przy NZOZ MEDINA tel. 692464218
Krzywe Koło nr 10, hip, 186 - kamienica Montelupiego, dawny zajazd pocztowy.
Pierwszymi znanymi właścicielami domu drewnianego Maciej Jajko, jego zięć Augustyn, krawiec, oraz synowie Bernat i Jan wzmiankowani 1500-15. W latach 1533-93 w posiadaniu Marka Rudniaka. W tym czasie zapewne zbudowana jednotraktowa kamienica. Przed 1637 kupiona przez Karola Montelupiego, który zapewne przebudował kamienicę, a jako pocztmistrz koronny urządził tu zajazd pocztowy. Ok. 1661 likwidacja zajazdu; wówczas własność Platenberga i od tego czasu do schyłku w. XVIII w posiadaniu szlachty i dygnitarzy, m.in.: 1669 Ottona Fryderyka Felkersamba, starosty czorsztyńskiego, pułkownika wojsk koronnych, późniejszego wojewody inflanckiego, 1705 arcybiskupa lwowskiego Konstantego Zielińskiego. Następnie własność Jastrzębskich, wzmiankowanych 1743-97; w tym czasie czterokondygnacjowa. W końcu w. XVIII mieściła m.in. szynk. Stopniowo zabudowana tylna część działki: 1669 wzmiankowana stajenka, 1788 dwupiętrowa oficyna boczna po lewej i kloaka po prawej, połączone z kamienicą gankami.
Może już wtedy (lub w pierwszej połowie w. XIX) nadbudowana latarnia. W. XIX ponownie przebudowana (na parterze wydzielona izba od frontu kosztem sieni, zmienione schody).
Może już wtedy (lub w pierwszej połowie w. XIX) nadbudowana latarnia. W. XIX ponownie przebudowana (na parterze wydzielona izba od frontu kosztem sieni, zmienione schody).
1819 należała do Kwiatkowskich, potem m.in.: 1844-53 do Karola Ernesta Wedla, założyciela znanej firmy cukierniczej, 1867-70 do Wojciechowskiego, 1887 Dzwonkowskich, 1907-15 Knowiakowskiego, od 1930 do Piątkowskich.
W 1944 zburzona do parteru. Odbudowana 1954 wg proj. Stefana Krasińskiego, nowo projektowana przy zachowaniu liczby kondygnacji i osi oraz charakteru obramień okiennych sprzed zniszczenia, bez oficyn.
W 1944 zburzona do parteru. Odbudowana 1954 wg proj. Stefana Krasińskiego, nowo projektowana przy zachowaniu liczby kondygnacji i osi oraz charakteru obramień okiennych sprzed zniszczenia, bez oficyn.
Medina NZOZ ul. Krzywe Koło 8/10 rejestracja tel. 22 831-07-21
Krzywe Koło nr 12, hip. 187, kamienica Czamerowska, Psocińska, Wołczyńska.
Do połowy XVII wieku dom drewniany, własność rzemieślników: 1507-10 Piotra Swądro, do 1522 Jana Piguł, później aptekarza Piotra, kuśnierza Stanisława Chilacza, konwisarza Aleksego Wrzeszcza alias Gocza, od 1566 rodziny Piotrowskich, kotlarzy i kuśnierzy. Kamienica zbudowana w 1631 przez ówczesnego właściciela Bartosza Psotę alias Gierka (Giezka), co upamiętniała nie zachowana tablica. 1655-69 należała do Franciszka Wołczyńskiego. W 1673 zdewastowana, własność Dawida Zappio, gminnego, późniejszego burmistrza. 1699 dwukondygnacjowa z poddaszem i drewnianym budynkiem na tyłach parceli. W tymże roku przeszła w posiadanie Aleksandra Czamera, kupca, burmistrza, przez którego 1699-1702 gruntownie przebudowana na trzykondygnacjową. 1768 zrujnowaną nadano Szydłowskiemu, chorążemu warszawskiemu, staroście sękocińskiemu. 1807 przeznaczona na koszary dla weteranów polskich wracających z Włoch. Wkrótce przeszła w ręce prywatnych właścicieli, m.in.: 1819 Macka, 1876-87 Rakowskich; od ok. 1907 ostatni właściciele Przedpełscy. W. XIX lub na pocz. w. XX przebudowana z dodaniem czwartej kondygnacji i wysokiego poddasza, w którym dwa rzędy facjat, z niszą mieszczącą figurę Matki Boskiej na wysokości drugiego piętra.
Ze zniszczeń 1944 ocalała fasada. Po rozebraniu pozostałości do piwnic, odbudowana 1954 wg proj. Stefana Krasińskiego, bez oficyn, przy zmienionym układzie wnętrz, nowo projektowanym rozwiązaniu dachu (nad którym wprowadzono latarnię), z zachowaniem liczby osi i kondygnacji, kształtu portalu oraz charakteru obramień okiennych. Na elewacji sgraffito proj. Edmunda Burke i Janiny Ignatowskiej.
W kamienicy znajduje się Instytut Słowacki - promujący kulturę, turystykę i kraj naszych południowych sąsiadów.
tel. 22 525 81 71
Krzywe Koło nr 14, hip. 188 - kamienica Sobolewska
Do schyłku w. XVII dom drewniany, własność rzemieślników; 1507 określony jako "dom Murdynowski", potem Andrzeja Pytko kuśnierza nowomiejskiego, 1509-15 Mikołaja Śliwki, od 1533 Macieja Rokitki, 1582 Adama Duchny, 1640 Mikołaja Machnicza, właściciela również sąsiedniej działki za załamaniem ulicy (zob. ul. Krzywe Koło nr 14A). Od tego czasu aż do ostatniej wojny oba domy wraz z obszernym podwórzem, rozciągniętym z czasem do murów obronnych z Wieżą Marszałkowską w narożu, stanowiły jedną posiadłość (wspólni właściciele, ten sam numer hipoteczny i porządkowy).W drugiej połowie XVII w. należała do Cezarego, a od schyłku w. XVII do Stanisława Sobolewskiego, podkomorzego warszawskiego, który po 1705 a przed 1743 zbudował kamienicę czterokondygnacjową, czteroosiową. 1784-1819 własność szambelana Barnaby Zawiszy. W tym czasie rozbudowane zabudowania pomocnicze, na które składały się: za rogiem oddzielony od kamienicy bramą dom zwany oficynką (ul. Krzywe Koło nr 14A), murowane wozownie i stajnie przystawione do pn. odcinka murów obronnych, sięgające Wieży Marszałkowskiej i zabudowania drewniane przy wsch. odcinku murów (1790 budynki częściowo zniszczone przez pożar). Następnie własność m.in.: 1821 Wołłowiczów, 1844-70 Trzeszkowskich, 1907-15 Michalskich, 1930 Stokowskich.
Ze zniszczeń 1944 ocalała fasada. Po jej rozbiórce odbudowana 1954 wg proj. Stefana Krasińskiego, z zachowaniem liczby kondygnacji i osi oraz charakteru obramień okiennych sprzed zniszczenia (zmiana przyziemia) i nowym rozplanowaniem wnętrz. Zabudowa w głębi działki rozebrana.
Krzywe Koło nr 14a, hip. 188 - Zawiszów, Wołłowicza.
Pierwotnie dom drewniany w posiadaniu głównie rzemieślników: 1507 Andrzeja Flak (Flag), przed drugą połową XVI w. siodlarskiej rodziny Konewków, w drugiej połowie XVI Macieja Babika. W XVI w. wzniesiona dwutraktowa kamienica.
Przed połową w. XVII należała do Mikołaja Machnicza, właściciela również domu za załamaniem ulicy; od tego czasu oba domy stanowiły wspólną własność (zob. ul. Krzywe Koło nr 14, tamże dalsi właściciele).
Zburzona, zapewne w czasie wojen szwedzkich. Po połowie w. XVII określana jako dom ze sklepem Cezarego przy Wieży Marszałkowskiej, 1743 jako murowany sklepik parterowy w podwórzu, własność Stanisława Sobolewskiego, podkomorzego warszawskiego (zapewne zachowany i użytkowany tylko tylny trakt). Przed 1784 kamienica odbudowana przez szambelana Barnabę Zawiszę, w znacznie zwężonej formie, o jednoosiowym froncie, dwukondygnacjowa, połączona z kamienicą Krzywe Koło nr 14 bramą, stanowiącą wjazd na podwórze, traktowana jako jej oficyna. Po 1790 nadbudowana o jedną kondygnację. 1818-20 własność Andrzeja Wołłowicza, biskupa włocławskiego, administratora biskupstwa warszawskiego, przez którego przebudowana (przebudowa wiązana hipotetycznie z Fryderykiem Albertem Lessiem lub Karolem Henrykiem Galle), otrzymała wystrój klasycystyczny; być może uzupełnił go następny właściciel (od 1826), Jan Sperling.
Przed połową w. XVII należała do Mikołaja Machnicza, właściciela również domu za załamaniem ulicy; od tego czasu oba domy stanowiły wspólną własność (zob. ul. Krzywe Koło nr 14, tamże dalsi właściciele).
Zburzona, zapewne w czasie wojen szwedzkich. Po połowie w. XVII określana jako dom ze sklepem Cezarego przy Wieży Marszałkowskiej, 1743 jako murowany sklepik parterowy w podwórzu, własność Stanisława Sobolewskiego, podkomorzego warszawskiego (zapewne zachowany i użytkowany tylko tylny trakt). Przed 1784 kamienica odbudowana przez szambelana Barnabę Zawiszę, w znacznie zwężonej formie, o jednoosiowym froncie, dwukondygnacjowa, połączona z kamienicą Krzywe Koło nr 14 bramą, stanowiącą wjazd na podwórze, traktowana jako jej oficyna. Po 1790 nadbudowana o jedną kondygnację. 1818-20 własność Andrzeja Wołłowicza, biskupa włocławskiego, administratora biskupstwa warszawskiego, przez którego przebudowana (przebudowa wiązana hipotetycznie z Fryderykiem Albertem Lessiem lub Karolem Henrykiem Galle), otrzymała wystrój klasycystyczny; być może uzupełnił go następny właściciel (od 1826), Jan Sperling.
Była wówczas kamienicą jednoosiową, o trzech kondygnacjach, z balkonem na pierwszym piętrze, którego drzwi umieszczone w płytkiej wnęce flankowały dwie kariatydy, podtrzymujące belkowanie, a w poziomej wnęce nad nim tkwiła płaskorzeźbiona głowa Meduzy.
Zniszczona 1944. Odbudowana wg proj. Stefana Krasińskiego, bez tylnej, przymurnej zabudowy działki, z przybliżonym odtworzeniem układu fasady sprzed 1944 i nowym rozplanowaniem wnętrz. Sgraffito proj. Haliny i Leona Michalskich. - Przejście bramne łączące obie kamienice posesji, istniejące od w. XVIII, o nowym rozwiązaniu architektonicznym.Ze zniszczeń 1944 ocalała fasada. Po jej rozbiórce odbudowana 1954 wg proj. Stefana Krasińskiego, z zachowaniem liczby kondygnacji i osi oraz charakteru obramień okiennych sprzed zniszczenia (zmiana przyziemia) i nowym rozplanowaniem wnętrz. Zabudowa w głębi działki rozebrana.
Krzywe Koło nr 16, hip. 189
Pierwotnie dom drewniany, 1508 własność Mikołaja Baryczki, od 1510 Jakuba Kąkola, od 1560 do końca w. XVI Jana Śledzia, kuśnierza, 1659 i 1669 Zombra, ławnika, 1743 i 1754 Gawłowskich. Kamienicę przebudowanook. 1790 dla mecenasa Szymona Kasperskiego i jego żony Antoniny. Wtedy był to dom dwupiętrowy z mieszkalnym poddaszem i trójosową elewacją frontową. W stromym dachu ceramicznym znajdowały się dwie facjaty. W takim stanie przetrwała do ostatniej wojny. Po 1821 należała zapewne do spadkobierców Kasperskiego: 1844-53 Witoszyńskich, 1865-70 Regulskich, 1876-89 Kraszpulskich, od 1907 Stanisława Wied i spadkobierców.
W 1944 dom spłonął zachowując elewację frontową, którą rozebrano przed przystąpieniem do odbudowy, niszcąc też zachowany portal. Kamienicę odbudowano w latach 1955-1956 (proj. Jan Dąbrowski) wprowadzając nieuzasadnione zmiany (J. Zieliński - Atlas Architektury Ulic i Placów Warszawy t.8).
Krzywe Koło nr 18, hip. 190 - kamienica Jana Łabaszewskiego
Pierwotnie dom drewniany należący do rzemieślników: 1498 krawca Augustyna, 1508 Jana Pącherka, 1510-27 szewca Jana Czarnego, 1538 konwisarza Aleksego Wrzeszcza alias Gocza, potem krawca Grzegorza Wołyniec; od cyrulika Wojciecha Orłowskiego nabył go szklarz Florian Niedziałkowski ("domus szklarzowski"), 1669 w posiadaniu księdza Wieczerkiewicza (Wieczorka). Kamienica wzniesiona przed 1743, dwukondygnacjowa, dwuosiowa, własność krawca Jana Łabaszewskiego (Łabaziewskiego). Pod koniec XVIII w. w posiadaniu Karola Karla, szewca, wtedy dobudowane drugie piętro; 1790 określana jako trzyosiowa, trzykondygnacjowa o froncie murowanym, tyle drewnianym, przylegająca do szpitala Św. Łazarza za murami. W w. XIX i XX częste zmiany właścicieli, ostatni Bursztynowicz.
1944 zniszczona do piwnic. Odbudowana 1955 wg proj. Jana Dąbrowskiego, przy utrzymaniu gabarytu i liczby osi sprzed zniszczenia, zmianie rozplanowania i detalu architektonicznego.
1944 zniszczona do piwnic. Odbudowana 1955 wg proj. Jana Dąbrowskiego, przy utrzymaniu gabarytu i liczby osi sprzed zniszczenia, zmianie rozplanowania i detalu architektonicznego.
Krzywe Koło nr 22, hip. 193.
Pierwotnie dom drewniany, wzmiankowany 1498 jako własność ślusarza Michała zwanego "starym zygarnikiem", który w 1515 r. przekazał go Jerzemu Pasznikowi; od 1533 własność Mikołaja konwisarza, potem ślusarzy: Szymona, Marcina Żórawskiego, 1655-69 Wojciecha Wiśniowskiego. Kamienica zbudowana przed 1743, dwuosiowa, trzykondygnacjowa, wzmiankowana jako własność Klickiego, potem Ryczowej. 1790 określana jako kamienica Pecoltów. W w. XIXczęste zmiany właścicieli, ostatni Kazimierz Jarosz i M. Bogusławski.
Przed 1939 kondygnacja mieszkalna w wysokim, podwójnym poddaszu. 1944 zburzona do parteru, odbudowana 1955 wg proj. Teodora Bursze, w dawnym gabarycie, z dodaniem trzeciej osi i nowym wystrojem architektonicznym.
Przed 1939 kondygnacja mieszkalna w wysokim, podwójnym poddaszu. 1944 zburzona do parteru, odbudowana 1955 wg proj. Teodora Bursze, w dawnym gabarycie, z dodaniem trzeciej osi i nowym wystrojem architektonicznym.
Krzywe Koło nr 24, hip. 194 - kamienica Michała Karwatki
Pierwotnie dom drewniany, wzmiankowany 1498 jako własność ślusarza Michała zwanego "starym zygarnikiem", który w 1515 r. przekazał go Jerzemu Pasznikowi; od 1533 własność Mikołaja konwisarza, potem ślusarzy: Szymona, Marcina Żórawskiego, 1655-69 Wojciecha Wiśniowskiego. Kamienica zbudowana przed 1743 jako własność Macieja Karwatki, dwuosiowa, trzykondygnacjowa, wzmiankowana jako własność Klickiego, potem Ryczowej.
W 1784 dwupiętrowa o trójosiowej elewacji, należała do spadkobierców Jana Krokosiewicza, a w 1790 określana jako stara - do wdowy, Marianny. W w. XIX częste zmiany właścicieli, ostatni Kazimierz Jarosz i M. Bogusławski.
Przed 1939 kondygnacja mieszkalna w wysokim, podwójnym poddaszu. 1944 zburzona do parteru, odbudowana 1955 wg proj. Teodora Bursze, w dawnym gabarycie, z dodaniem trzeciej osi i nowym wystrojem architektonicznym. Dom pozbawiono wejściaze względu na połączenie z kamienicą 22.
W 1784 dwupiętrowa o trójosiowej elewacji, należała do spadkobierców Jana Krokosiewicza, a w 1790 określana jako stara - do wdowy, Marianny. W w. XIX częste zmiany właścicieli, ostatni Kazimierz Jarosz i M. Bogusławski.
Przed 1939 kondygnacja mieszkalna w wysokim, podwójnym poddaszu. 1944 zburzona do parteru, odbudowana 1955 wg proj. Teodora Bursze, w dawnym gabarycie, z dodaniem trzeciej osi i nowym wystrojem architektonicznym. Dom pozbawiono wejściaze względu na połączenie z kamienicą 22.
Krzywe Koło nr 26, hip. 195
Pierwotnie dom drewniany, jego właścicielem bednarz, wzmiankowany 1500, następnie Vittus (Vithek), Maciej Knap, po którym od 1515 Michał ślusarz, zwany "starym zygarnikiem" (zob. Krzywe Koło nr 22). Potem głównie własność ślusarzy: 1539 Mikołaja Mrówki, 1564 Mikołaja Chojnowskiego. Kolejny właściciel, ślusarz Wojciech Permiński zbudował przed 1627 małą kamieniczkę dwuosiową, dwukondygnacjową z poddaszem. 1659 określana jako "kamienica z przodku" ze zgnitym poddaszem i pustkami na tyłach posesji, należała do Bielawskich, 1669 własność karmelitów bosych, którzy zapewne dokonali przebudowy.
1743 określona jako trzyosiowa, trzykondygnacjowa, własność Rosmanowej, następnie Grabowskiego. Później podwyższona do pięciu kondygnacji, zapewne w dwóch etapach (ostatnie piętro na pocz. w. XX).
W 1944 zburzona prawie do piwnic. Odbudowana w 1954 wg proj. Jerzego Pawłowskiego, w postaci całkowicie zmienionej w stosunku do stanu sprzed zniszczenia. Obecnie trzyosiowa, trzykondygnacjowa.
1743 określona jako trzyosiowa, trzykondygnacjowa, własność Rosmanowej, następnie Grabowskiego. Później podwyższona do pięciu kondygnacji, zapewne w dwóch etapach (ostatnie piętro na pocz. w. XX).
W 1944 zburzona prawie do piwnic. Odbudowana w 1954 wg proj. Jerzego Pawłowskiego, w postaci całkowicie zmienionej w stosunku do stanu sprzed zniszczenia. Obecnie trzyosiowa, trzykondygnacjowa.
The Barbakan View - apartament wakacyjny tel. 531898300 - także Living Room 503833500
Krzywe Koło nr 28, hip. 195
Początkowo dom drewniany, 1500 własność Elżbiety Mazurowej, od 1505 Andrzeja Nosska (Noszek), w końcu w. XVI i na pocz. w. XVII ślusarza Marcina Nowaka (Nowakowskiego). Kamienica wzniesiona w pierwszej połowie XVII w., wzmiankowana po raz pierwszy 1655, wówczas Jakuba Ptaszkiewicza, w 1705 Łyszczewiczowska zapewne od nazwiska właściciela; mieszkał tu złotnik Antoni Maier. 1743-53 należała do gminnego Starej Warszawy Jana Tłuczkiewicza; w tym czasie dwuosiowa, trzykondygnacjowa, przed 1784 przebudowana na trzyosiową. Bez większych zmian dotrwała, w formie bezstylowej, do 1944, kiedy zburzona niemal do piwnic. Odbudowana 1955 wg proj. Jerzego Pawłowskiego, z zachowaniem gabarytu i liczby osi, ze zmienionym układem wnętrz (wejście przez kamienicę nr 26) i wzbogaconym detalem architektonicznym. Brak wejścia ze względu na połączenie nowych wnętrz z domem 26
Krzywe Koło nr 30, hip. 160
Budynek narożny, ul. Nowomiejska nr 14. Pierwotnie dom drewniany, określany "na rogu przy bramie Nowomiejskiej" (1460, 1505, 1514). Wzmiankowany od 1443, jako własność szewców Stanisława Gąsiora, następnie Pawła Widusa. Od 1471 Jana Kostki; na początku w. XVI - złotników: 1500-05 Ambrożego, Jana Mnicha i od 1514 Wojciecha Jastrzębskiego. Kamienica zbudowana przed 1540, kiedy krawiec Grzegorz Wołyniec odstąpił ją ślusarzowi Janowi Łętowskiemu, po czym ponad sto lat w posiadaniu jego rodziny. Kamienica późnogotycka o nieznanej formie; zabudowa tylna opierała się o mur obronny. Po 1659 rozbudowana i przekształcona. 1743-94 należała do ławnika Jana Wiśniewskiego, 1784-97 do Bykowskich; wówczas kamienica już w kształcie, w jakim przetrwała do ostatniej wojny: sięgająca muru obronnego, przy którym małe podwórko wewnętrzne (później zabudowane), trzykondygnacjowa, o elewacji trzyosiowej od Krzywego Koła i sześcioosiowej od ul. Nowomiejskiej, z latarnią. W w. XIX-XX częste zmiany właścicieli, m.in. 1844-53 Walenty Zaleski, 1907-15 Józef Brogowski.
Zburzona do parteru 1944. Odbudowana 1952-55 wg proj. Jerzego Brabandera, w nawiązaniu do wyglądu sprzed zniszczenia, przy skróceniu budynku od strony ul. Nowomiejskiej o dwie osie (przywrócona ulica podmurna). Układ wnętrz, ukształtowanie przyziemia w obu elewacjach oraz rozwiązanie dachu nowe. Elewacja od Krzywego Koła trzyosiowa, ze ślepymi oknami na osi środkowej. Elewacja od Nowomiejskiej czteroosiowa, pokryta nowym sgraffitem, ze skarpą do wysokości I p. w narożu od Krzywego Koła.
W kamienicy Krzywe Koło 30 znajduje się resteuracja (kuchnia polska) - "Pod Jarzębiną" - wejscie od Nowomiejskiej
